کرم مرطوبکننده سادهترین قدم مراقبت از پوست است، ولی انتخاب آن بین دهها محصول گیجکننده است. سؤال اصلی این است: «کدام مرطوبکننده برای پوست من مناسب است و کی بزنم؟» جواب کوتاه این است که طبق انجمن پوست آمریکا (AAD)، مرطوبکننده را بلافاصله بعد از حمام روی پوست هنوز نمناک بزنید، برای پوست خشک کرم یا پماد را به لوسیون ترجیح دهید و محصول «بدون عطر» انتخاب کنید.
در این راهنما انواع مرطوبکننده، ترکیبات مفید، انتخاب بر اساس نوع پوست، روش استفاده، عادتهای مراقبت از پوست خشک و مقایسه محصولات موجود را بر اساس توصیههای AAD برای پوست خشک و صفحه رسمی محصولات توضیح میدهیم.
- مرطوبکننده را روی پوست نمناک، بعد از حمام و بعد از شستن دست بزنید.
- برای پوست خشک، کرم یا پماد بیشتر از لوسیون رطوبت میدهد.
- گلیسیرین، پترولاتوم، دایمتیکون، لانولین و شی باتر از ترکیبات مفیدند.
- «بدون عطر» با «بدون بو» فرق دارد؛ اولی برای پوست حساس بهتر است.
فهرست مطالب
- مرطوبکننده چه کاری میکند؟
- پماد، کرم، لوسیون یا ژل؟
- ترکیبات مفید روی برچسب
- انتخاب بر اساس نوع پوست
- کی و چطور بزنیم؟
- عادتهای حمام و شستوشو
- مراقبت از پوست خشک در خانه و زمستان
- دست، بدن و پوست کودک
- مقایسه مرطوبکنندههای داروخانه
- جای مرطوبکننده در روتین پوستی
- چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟
- اشتباههای رایج
- قیمت و خرید
- سوالات متداول
مرطوبکننده چه کاری میکند؟

لایه بیرونی پوست مثل یک سد عمل میکند و آب را درون پوست نگه میدارد. وقتی این سد ضعیف شود، پوست خشک، زبر، کشیده و گاهی خارشدار میشود. مرطوبکننده با نگه داشتن آب در پوست و پوشاندن سطح آن، به این سد کمک میکند.
زمستان، هوای خشک، شستوشوی زیاد، آب داغ و برخی صابونها خشکی پوست را بیشتر میکنند. به همین دلیل، عادتهای روزانه به اندازه خود کرم اهمیت دارند.
پماد، کرم، لوسیون یا ژل؟
| شکل | ویژگی | مناسب برای |
|---|---|---|
| پماد | غلیظ و چرب؛ قویترین لایه محافظ | پوست خیلی خشک، ترکخورده، دست و پا، شب |
| کرم | بین پماد و لوسیون | بیشتر پوستهای خشک و معمولی |
| لوسیون | رقیقتر و سبکتر | پوست معمولی، نواحی بزرگ بدن |
| ژل یا ژل-کرم | سبک و بدون حس چربی | پوست چرب و مختلط |
AAD برای پوست خشک، پماد یا کرم را به لوسیون ترجیح میدهد، چون رطوبت بیشتری میرسانند. اگر پوست چرب دارید، شکل سبکتر را انتخاب کنید، ولی مرطوبکننده را کنار نگذارید.
ترکیبات مفید روی برچسب
طبق AAD، دنبال این ترکیبات باشید:
- گلیسیرین
- پترولاتوم (وازلین)
- دایمتیکون
- لانولین
- شی باتر
در فروشگاه محصولاتی با اوره، هیالورونیک اسید یا موم عسل هم هست. نام یک ترکیب بهتنهایی کیفیت را تضمین نمیکند. اگر به لانولین حساسیت دارید، محصول «فاقد لانولین» را انتخاب کنید.
AAD برای پوست خشک دوری از الکل (بهجز ضدعفونیکننده دست)، عطر و رتینوئیدها را توصیه میکند. محصول «بدون عطر» (Fragrance-free) را انتخاب کنید؛ محصول «بدون بو» (Unscented) ممکن است مواد پوشاننده بو داشته باشد که پوست خشک را تحریک میکند.
انتخاب بر اساس نوع پوست
| نوع پوست | به چه چیزی توجه کنیم؟ |
|---|---|
| خشک | کرم یا پماد، با ترکیباتی مثل پترولاتوم، گلیسیرین یا شی باتر |
| چرب یا مستعد جوش | ژل یا کرم سبک؛ برچسب غیرکومدوژن اگر ذکر شده باشد |
| مختلط | ژل-کرم برای کل صورت، یا کرم غلیظتر فقط برای نواحی خشک |
| حساس | بدون عطر، فهرست ترکیبات کوتاهتر و تست روی ناحیه کوچک |
| پوست زبر و ضخیم مثل پاشنه | محصولات دارای اوره طبق دستور برچسب |
اگر جوش دارید، مطلب درمان جوش صورت را بخوانید. درمانهای ضدجوش معمولاً پوست را خشک میکنند و مرطوبکننده مناسب به تحمل آنها کمک میکند.
کی و چطور بزنیم؟
طبق AAD:
- بعد از حمام: پوست را با حوله با ضربه خشک کنید و تا هنوز نمناک است، مرطوبکننده بزنید.
- بعد از شستن دست: هر بار که دستها را میشویید، کرم بزنید.
- چند بار در روز: هر وقت پوست احساس خشکی کرد، تکرار کنید.
- بعد از اصلاح: اصلاح را آخر حمام انجام دهید و بلافاصله مرطوبکننده بزنید.
دستور محصولات هم معمولاً همین است: پوست را تمیز کنید، کمی کرم بردارید و با ماساژ ملایم پخش کنید تا جذب شود.
عادتهای حمام و شستوشو
- دوش را حدود ۵ تا ۱۰ دقیقه نگه دارید.
- از آب ولرم استفاده کنید، نه داغ.
- پوست را با حوله تمیز خشک کنید، نه با مالیدن.
- شوینده ملایم انتخاب کنید و از کیسه و لیف زبر کمتر استفاده کنید.
این توصیهها از AAD هستند و برای کسانی که حمام طولانی با آب داغ را دوست دارند، بیشترین تفاوت را ایجاد میکنند.
مراقبت از پوست خشک در خانه و زمستان
- دستگاه بخور: AAD روشن کردن دستگاه بخور در اتاق خواب را توصیه میکند و آن را مرتب تمیز کنید تا کپک نزند.
- دستکش: برای ظرفشستن، باغبانی و هوای سرد و خشک.
- لباس: لباس نخی و گشاد بپوشید.
- کرم ضدخارش: قبل از استفاده از کرمهای ضدخارش، با پزشک پوست مشورت کنید.
دست، بدن و پوست کودک
دستها بیشتر از هر جای دیگر شسته میشوند و زودتر خشک میشوند. یک کرم دست در کیف یا کنار سینک بگذارید تا بعد از هر شستوشو بزنید. برای بدن، شکل لوسیون یا کرم سبکتر راحتتر روی سطح بزرگ پخش میشود.
برای کودکان، از محصول مخصوص کودک استفاده کنید. اگر پوست کودک قرمز، ترکخورده یا خارشدار است، قبل از امتحان محصولات مختلف با پزشک مشورت کنید.
مقایسه مرطوبکنندههای داروخانه
جدول بر اساس نام و صفحه هر محصول است و قیمتها مربوط به آبان ۱۴۰۵ هستند. این جدول رتبهبندی نیست:
| محصول | مناسب برای طبق نام | نکته | قیمت (تومان) |
|---|---|---|---|
| کرم مرطوبکننده پوست خشک مدیلن، ۵۰ میلیلیتر | پوست خشک | روی پوست تمیز | ۵۳۲٬۲۸۰ |
| کرم مرطوبکننده پوست چرب مدیلن، ۵۰ میلیلیتر | پوست چرب | بعد از پاککننده مناسب | ۸۹۰٬۰۰۰ |
| کرم مرطوبکننده اوره ۱۰ درصد اورلین، ۱۰۰ میلیلیتر | پوست خشک | هر چند بار که لازم است؛ دور از چشم | ۸۵۴٬۱۱۷ |
| ژل کرم مرطوبکننده هیال اسکین وان | پوست مختلط | بافت ژل-کرم | ۵۹۹٬۸۰۰ |
| کرم مرطوبکننده صورت سینره | پوست معمولی تا خشک | نقطهای روی صورت و گردن، سپس ماساژ | ۹۰۰٬۰۰۰ |
| کرم مرطوبکننده فاقد لانولین سی گل | طبق برچسب | برای حساسیت به لانولین | ۴۸۵٬۰۰۰ |
| کرم مرطوبکننده دست و ناخن درماتیپیک، ۵۰ میلیلیتر | دست و ناخن | بعد از هر شستوشوی دست | ۳۵۹٬۸۰۰ |
| کرم مرطوبکننده بچه ایروکس، ۵۰ گرم | کودکان | طبق برچسب | ۳۰۳٬۳۷۰ |
قبل از خرید، فهرست ترکیبات را نگاه کنید و ببینید محصول بدون عطر است یا نه. اگر پوستتان حساس است، اول روی ناحیه کوچکی امتحان کنید.
جای مرطوبکننده در روتین پوستی
| مرحله | صبح | شب |
|---|---|---|
| ۱ | شوینده ملایم | شوینده ملایم |
| ۲ | سرم، در صورت استفاده | درمان یا سرم، در صورت استفاده |
| ۳ | مرطوبکننده | مرطوبکننده |
| ۴ | ضد آفتاب | — |
مرطوبکننده جای ضد آفتاب را نمیگیرد. راهنمای آن را در مطلب کرم ضد آفتاب بخوانید. برای سرمها هم مطلب ویتامین سی را ببینید.
چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟
طبق AAD، اگر خشکی پوست ادامه دارد یا مرطوبکننده میسوزاند، به پزشک پوست مراجعه کنید، چون خشکی میتواند نشانه بیماریهایی مثل اگزما یا پسوریازیس باشد. همچنین اگر:
- پوست ترکخورده و خونآلود است.
- خارش خواب شما را مختل کرده است.
- قرمزی، تورم یا ترشح دارید.
- خشکی ناگهانی با علائم دیگری همراه شده است.
اشتباههای رایج
- زدن کرم روی پوست کاملاً خشک: بهتر است روی پوست نمناک بزنید.
- حمام طولانی با آب داغ: خشکی را بیشتر میکند.
- انتخاب محصول معطر برای پوست حساس: عطر میتواند تحریک کند.
- کنار گذاشتن مرطوبکننده در پوست چرب: نوع سبکتر را انتخاب کنید.
- یک بار زدن در روز برای دست: بعد از هر شستوشو تکرار کنید.
- امتحان همزمان چند محصول جدید: اگر تحریک پیش بیاید، علت را پیدا نمیکنید.
قیمت و خرید
قیمتهای جدول مربوط به آبان ۱۴۰۵ است و ممکن است تغییر کند. قیمت و موجودی بهروز را در صفحه هر محصول در داروخانه دکتر حقگو ببینید. برای انتخاب بر اساس نوع پوست، از داروساز کمک بگیرید.
سوالات متداول درباره کرم مرطوبکننده
بهترین زمان زدن مرطوبکننده کی است؟
بلافاصله بعد از حمام، روی پوست هنوز نمناک، بعد از شستن دست و هر وقت پوست احساس خشکی کرد.
کرم بهتر است یا لوسیون؟
برای پوست خشک، انجمن پوست آمریکا کرم یا پماد را به لوسیون ترجیح میدهد، چون رطوبت بیشتری میرسانند.
پوست چرب هم مرطوبکننده لازم دارد؟
بله، ولی از نوع سبکتر مثل ژل یا ژل-کرم. اگر مستعد جوش هستید، محصول غیرکومدوژن را بررسی کنید.
در مرطوبکننده دنبال چه ترکیباتی باشیم؟
طبق انجمن پوست آمریکا، گلیسیرین، پترولاتوم، دایمتیکون، لانولین و شی باتر.
بدون عطر با بدون بو فرق دارد؟
بله. محصول بدون بو ممکن است مواد پوشاننده بو داشته باشد که پوست خشک را تحریک میکند. برای پوست حساس، بدون عطر بهتر است.
روزی چند بار مرطوبکننده بزنیم؟
چند بار در روز، بهخصوص بعد از حمام و شستن دست و هر وقت پوست خشک شد.
دوش طولانی پوست را خشک میکند؟
بله. انجمن پوست آمریکا دوش ۵ تا ۱۰ دقیقهای با آب ولرم را توصیه میکند.
کرم اوره برای چه پوستی است؟
در فروشگاه بهعنوان مرطوبکننده پوست خشک عرضه میشود. طبق دستور برچسب استفاده کنید و آن را از چشم دور نگه دارید.
چه زمانی برای پوست خشک به پزشک برویم؟
اگر خشکی ادامه دارد، مرطوبکننده میسوزاند، پوست ترکخورده یا خونآلود است یا خارش خواب را مختل کرده است.












